Το σύνδρομο του «ανυποψίαστου» και τα μυστικά δείπνα των «δελφίνων» – Online Παραπολιτικές στήλες 23/06

Υπάρχει ένα παλιό παιχνίδι στην ελληνική πολιτική που δεν έχει όνομα αλλά το ξέρουν όλοι: όταν θέλεις να ξεφορτωθείς κάποιον, δεν τον πολεμάς, απλώς «ξεχνάς» να τον προστατέψεις.

Το ένταλμα σύλληψης για τον Δημήτρη Αβραμόπουλο έφτασε στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη. Καταγράφηκε. Αρχειοθετήθηκε. Και ο ίδιος έμαθε για την ύπαρξή του όχι από εκεί που θα έπρεπε, αλλά από αλλού. Από τα ΜΜΕ, λένε οι φίλοι του. Τυχαίο; Ίσως. Αλλά στην ελληνική πολιτική, η τύχη έχει πάντα διεύθυνση. Το ερώτημα δεν είναι μόνο τι γνώριζε ή δεν γνώριζε. Το πραγματικό ερώτημα είναι ποιος τον προστατεύει, ποιος τον αφήνει μόνο του και ποιος μετρά ήδη το πολιτικό κόστος. Στην πολιτική, η εγκατάλειψη σπανίως ανακοινώνεται. Συνήθως φαίνεται από το πόσο γρήγορα σβήνουν τα τηλέφωνα.

Το δεύτερο επεισόδιο λέγεται Σαμαράς. Εδώ το πράγμα έχει σχεδόν κωμικοτραγική ακρίβεια. Όλοι δηλώνουν ότι δεν ανησυχούν, αλλά στέλνουν υπουργούς, δεξιά στελέχη και κομματικά σήματα στην Πελοπόννησο, λες και ετοιμάζεται απόβαση σε εχθρικό έδαφος. Αν κάτι δεν φοβίζει, δεν χρειάζεται τόση προληπτική φασαρία. Το σαμαρικό ενδεχόμενο μπορεί να μην έχει ακόμη σχήμα, αλλά έχει λειτουργία: θυμίζει στη ΝΔ ότι η δεξιά της πτέρυγα δεν είναι δεδομένη, ούτε σιωπηλή.

Το τρίτο επεισόδιο είναι Τσίπρας. Η επανεμφάνισή του δεν απειλεί άμεσα τον Μητσοτάκη. Απειλεί πρώτα τον Ανδρουλάκη. Διότι στην Κεντροαριστερά το μεγάλο πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη αρχηγών, αλλά η περίσσεια φιλοδοξιών χωρίς πειστικό αφήγημα εξουσίας. Αν ο Τσίπρας μαζέψει απογοητευμένους, παλιούς πασόκους, αριστερούς νοσταλγούς και αντισυστημικούς του σαλονιού, τότε το ΠΑΣΟΚ κινδυνεύει να γίνει ξανά κόμμα αναμονής. Δηλαδή κόμμα που περιμένει τη σειρά του, ενώ η σειρά δεν έρχεται ποτέ.

Μέσα σε όλα αυτά, το Μαξίμου επιχειρεί να στήσει το πιο παλιό και πιο αποτελεσματικό δίλημμα: σταθερότητα ή περιπέτεια. Δεν πουλά πια μόνο επιτεύγματα. Πουλά αποτροπή χάους. «Μπορεί να γκρινιάζετε», λέει περίπου στους πολίτες, «αλλά κοιτάξτε ποιοι περιμένουν απέναντι».

Αυτό είναι το πραγματικό νόημα της ημέρας. Δεν διαβάζουμε απλώς παραπολιτικές στήλες. Διαβάζουμε πρόβα εκλογικής αφήγησης. Ο Αβραμόπουλος λειτουργεί ως τεστ πειθαρχίας. Ο Σαμαράς ως δεξιά προειδοποίηση. Ο Τσίπρας ως κεντροαριστερός διαρρήκτης. Και ο Μητσοτάκης ως ο μόνος που θέλει να εμφανιστεί όχι κατ’ ανάγκην αγαπητός, αλλά απαραίτητος.

Στην πολιτική, όμως, υπάρχει ένα πρόβλημα με τους απαραίτητους. Κάποια στιγμή πρέπει να πείσουν ότι είναι ακόμη χρήσιμοι, όχι απλώς λιγότερο επικίνδυνοι από τους άλλους. Εκεί θα κριθεί το παιχνίδι.

Τι αναδεικνύουν οι τρεις στήλες

Η σημερινή παραπολιτική ύλη δεν είναι χαλαρό κουτσομπολιό. Είναι προεκλογικό MRI συστήματος. Τρεις στήλες, διαφορετικού ύφους και στόχευσης, συγκλίνουν σε ένα βασικό αφήγημα: το πολιτικό σκηνικό μπαίνει σε φάση αναδιάταξης, με τη ΝΔ να προσπαθεί να κρατήσει τον άξονα σταθερότητας, τον Σαμαρά να λειτουργεί ως δεξιός πονοκέφαλος, τον Τσίπρα να πιέζει το ΠΑΣΟΚ από τα αριστερά και το Μαξίμου να επιλέγει ψυχρή διαχείριση στην υπόθεση Αβραμόπουλου.

Το πιο ενδιαφέρον δεν είναι το κάθε θέμα χωριστά. Είναι η συγχρονία: Αβραμόπουλος, Σαμαράς, Κυρανάκης, περιφερειάρχες, ΠΑΣΟΚ, Τσίπρας, επιχειρηματικά σήματα, αμυντικές προμήθειες, δωρεές εφοπλιστών. Όλα δείχνουν ότι οι στήλες δεν περιγράφουν απλώς κίνηση, δοκιμάζουν γραμμές, μετρούν αντιδράσεις και προειδοποιούν παίκτες.

Η κεντρική γραμμή που διαμορφώνεται είναι: «Μητσοτάκης ή περιπέτεια», με παράλληλη πίεση σε όσους κινούνται εκτός κεντρικής πειθαρχίας: Αβραμόπουλος, Σαμαράς, περιφερειάρχες, ΠΑΣΟΚ, Τσίπρας.

1. Ανάλυση ανά στήλη

Α. ΤΟ ΒΗΜΑ / Βηματοδότης

Βασικό θέμα: Αβραμόπουλος, Qatargate και πολιτική σκιά γύρω από το ένταλμα.
Δευτερεύοντα: κατάργηση ασυμβιβάστου στη ΝΔ, δεξιά «απόβαση» στην Πελοπόννησο λόγω Σαμαρά, μετακίνηση Σκανδάμη προς Τσίπρα, κινητικότητα Καρυστιανού στην Κρήτη.

Τι λέει: Η στήλη παρουσιάζει τον Δημήτρη Αβραμόπουλο ως «ανυποψίαστο» για το ευρωπαϊκό ένταλμα, σημειώνει ότι τα έγγραφα είχαν φθάσει στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη αλλά δεν τέθηκαν υπόψη του, και μεταφέρει ότι φίλοι του αφήνουν υπαινιγμούς περί πιθανού «κυβερνητικού δακτύλου», αν και ο ίδιος το διαψεύδει. Παράλληλα, αναφέρει ότι ο Αβραμόπουλος πήγε στην Εισαγγελία Εφετών και ότι το περιβάλλον του θεωρεί το θέμα «μη θέμα».

Τι υπονοεί: Εδώ υπάρχει διπλή στόχευση. Από τη μία, η στήλη δεν αθωώνει πολιτικά τον Αβραμόπουλο, από την άλλη, δεν τον αφήνει μόνο. Του δίνει βήμα να πει ότι αιφνιδιάστηκε και ότι η υπόθεση έχει θεσμικά απαντηθεί. Το υπόγειο μήνυμα είναι: «κάποιοι ίσως τον αφήνουν εκτεθειμένο, αλλά μην προδικάζετε».

Πηγή ή κέντρο τροφοδότησης: Πιθανότερα περιβάλλον Αβραμόπουλου για το κομμάτι του αιφνιδιασμού και της μη ενημέρωσης. Για το ασυμβίβαστο στη ΝΔ, η πηγή μοιάζει να είναι γαλάζιοι βουλευτές που νιώθουν ότι χάνουν έλεγχο απέναντι σε δημάρχους και περιφερειάρχες. Η στήλη γράφει ότι η κατάργηση ασυμβιβάστων προκάλεσε γκρίνια, επειδή αιρετοί της Αυτοδιοίκησης μπορούν να ελέγχουν και κομματικούς μηχανισμούς.

Σκοπιμότητα: Να ανοίξει εσωκομματικό θέμα ΝΔ: ποιος ελέγχει την περιφέρεια, ο βουλευτής ή ο αυτοδιοικητικός μηχανισμός; Αυτό είναι πολύ σοβαρό για τις εκλογές. Δεν είναι διαδικαστικό. Είναι μάχη σταυρού.

Ποιον επηρεάζει:
Πιέζει Μαξίμου και Κυρανάκη να εξηγήσουν τη νέα κομματική αρχιτεκτονική. Πιέζει βουλευτές να ξυπνήσουν. Πιέζει και Αβραμόπουλο, γιατί βάζει το ερώτημα της υποψηφιότητας αν η υπόθεση προχωρήσει.

Σαμαράς: Η αναφορά στην «απόβαση» υπουργών με δεξιό στίγμα στην Πελοπόννησο δείχνει ότι η στήλη θεωρεί το υπό συγκρότηση σαμαρικό εγχείρημα πραγματικό πολιτικό κίνδυνο, όχι απλή φήμη. Αναφέρονται Βορίδης, Πλεύρης, Χατζηδάκης, Κυρανάκης, Δήμας και Κεραμέως ως μέρος της κινητοποίησης.

Τσίπρας / ΠΑΣΟΚ: Η στήλη συνδέει την αποχώρηση Μαρίνου Σκανδάμη από το ΠΑΣΟΚ με πιθανή μετακίνηση προς την ΕΛ.Α.Σ. του Τσίπρα. Η αποχώρηση Σκανδάμη επιβεβαιώνεται και από άλλα μέσα, η μετακίνησή του προς Τσίπρα παραμένει πιθανή, όχι βέβαιη.

Β. Powergame / Big Mouth

Βασικό θέμα: Μητσοτάκης ως μοναδική ασφαλής επιλογή απέναντι στον κατακερματισμό.
Δευτερεύοντα: Σαμαράς, περιφερειάρχες, Αβραμόπουλος, δημοσκοπήσεις, Παυλόπουλος-Καραμανλής, Τσίπρας και κόκκινα δάνεια, Ανδρουλάκης και ακρίβεια, Αλαφούζος/ΣΚΑΪ, Superbet.

Τι λέει: Η στήλη ξεκινά σχεδόν δογματικά: οι επόμενες εκλογές μπορεί να είναι οι πιο «μπελαλίδικες» της Μεταπολίτευσης λόγω κατακερματισμού, άρα το ερώτημα είναι «αν όχι Μητσοτάκης, τότε ποιος;». Αυτό δεν είναι υπαινιγμός, είναι καθαρή πολιτική γραμμή.

Τι υπονοεί: Ότι η ΝΔ πρέπει να μετατρέψει την εκλογική αναμέτρηση από συζήτηση φθοράς σε συζήτηση κυβερνησιμότητας. Δηλαδή όχι «πόσο καλά τα πήγε ο Μητσοτάκης», αλλά «ποιος άλλος μπορεί να κυβερνήσει χωρίς χάος». Αυτό είναι κλασικό αφήγημα σταθερότητας.

Πηγή ή κέντρο τροφοδότησης: Η στήλη έχει έντονο άρωμα φιλομαξιμικού πολιτικού πλαισίου. Δεν σημαίνει ότι όλα υπαγορεύονται. Σημαίνει ότι η ανάγνωση είναι απολύτως συμβατή με τη στρατηγική του Μαξίμου.

Αβραμόπουλος: Το Powergame κρατά γραμμή «όλα στο φως». Δεν υιοθετεί υπαινιγμούς κυβερνητικού δακτύλου. Αντίθετα, μετατρέπει την υπόθεση σε μέρος μιας ευρύτερης πίεσης προς την κυβέρνηση, γράφοντας ότι ενισχύεται η αίσθηση πως γίνεται «ντου από παντού» με στόχο την αποσταθεροποίηση.

Σαμαράς: Η στήλη αποδομεί τη σαμαρική κινητικότητα με ειρωνεία: Τζαβάρας, Νικολόπουλος, Λατινοπούλου, Παυλόπουλος, Καραμανλής. Το μήνυμα είναι: «μην παίρνετε πολύ σοβαρά το υπό κατασκευή δεξιό μέτωπο, έχει θόρυβο αλλά όχι ακόμη δομή».

Τσίπρας: Εδώ η αποδόμηση είναι ακόμα πιο επιθετική. Η πρόταση για κόκκινα δάνεια παρουσιάζεται ως πολιτική κωλοτούμπα, επειδή ο Τσίπρας κατηγορείται ότι επί των ημερών του μπήκαν τα funds στο παιχνίδι. Η κυβερνητική απάντηση Μαρινάκη επιβεβαιώνεται και από άλλα μέσα, άρα το θέμα δεν είναι μόνο παραπολιτικό, είναι ήδη κεντρική πολιτική αντιπαράθεση.

Ποιον επηρεάζει:
Πρώτα τη βάση της ΝΔ: «μην πειραματιστείτε». Μετά τον Καραμανλικό χώρο: «μην ακουμπήσετε Σαμαρά». Μετά τους κεντρώους ψηφοφόρους: «ο Τσίπρας είναι ρίσκο». Και τέλος το ΠΑΣΟΚ: «δεν έχετε ούτε οικονομική σοβαρότητα ούτε αφήγημα ακρίβειας».

Γ. Newmoney / Dark Room

Βασικό θέμα: Συνδυασμός πολιτικής σταθερότητας, επιχειρηματικών σημάτων και γεωοικονομικής κινητικότητας.
Δευτερεύοντα: Στάρμερ/Brexit ως παράδειγμα αποσταθεροποίησης, Αβραμόπουλος, δωρεές εφοπλιστών, Μητσοτάκης στη Βουλή, Θεοδωρικάκος-Δένδια, Γκελεστάθη-Σαμαράς, Σκανδάμης, τομεάρχες Τσίπρα, Lamda/ION, Kongsberg, Καλαμάτα, Μπάκος-Καϋμενάκης.

Τι λέει: Η στήλη ανοίγει με την παραίτηση Στάρμερ και τη βρετανική αστάθεια μετά το Brexit, χρησιμοποιώντας την ως αντιπαράδειγμα πολιτικού τυχοδιωκτισμού. Η παραίτηση Στάρμερ επιβεβαιώνεται διεθνώς.

Τι υπονοεί: Το μήνυμα είναι εξαιρετικά σαφές: μην παίζετε με αντισυστημικές περιπέτειες, γιατί το κόστος έρχεται μετά. Η αναφορά στον Τσίπρα του 2015 δεν είναι τυχαία. Είναι γέφυρα ανάμεσα στο Brexit και στο ελληνικό αντιμνημονιακό ρίσκο.

Αβραμόπουλος: Το Dark Room γράφει ότι το Μαξίμου δεν θα υπεραντιδράσει, θα περιμένει τις εξελίξεις και «δεν φαίνεται κεραυνοβολημένο», προσθέτοντας ότι δεν «καίγεται» για τον Αβραμόπουλο επειδή τελευταίως βγαίνει απέναντί του. Αυτή είναι η πιο ωμή φράση των τριών στηλών.

Πηγή ή κέντρο τροφοδότησης: Εδώ μυρίζει καθαρά Μαξίμου / κυβερνητικό περιβάλλον / επιχειρηματικό ρεπορτάζ υψηλής πρόσβασης. Η στήλη δεν δίνει μόνο πολιτικά παραπολιτικά, στέλνει σήματα στην αγορά: εφοπλιστικές δωρεές, αμυντική τεχνολογία Kongsberg, Lamda/ION, Καλαμάτα, private banking, νέο σχήμα Μπάκου-Καϋμενάκη.

Σκοπιμότητα: Να εμφανιστεί η κυβέρνηση ως κόμβος σταθερότητας όπου συναντώνται άμυνα, επενδύσεις, ναυτιλία, υποδομές και αγορά. Η πολιτική γραμμή είναι: η χώρα κινείται, οι επιχειρήσεις επενδύουν, οι θεσμοί αντέχουν, άρα μην αποσταθεροποιείτε το κέντρο.

Τσίπρας / ΠΑΣΟΚ: Η αναφορά στη σκιώδη κυβέρνηση Τσίπρα επιβεβαιώνεται και από άλλα μέσα. Το ενδιαφέρον είναι ότι η στήλη εντοπίζει αδυναμία στο οικονομικό πεδίο και προαναγγέλλει λίφτινγκ στο επικοινωνιακό επιτελείο.

2. Κοινά μοτίβα

Τα βασικά επαναλαμβανόμενα μοτίβα είναι τέσσερα:

1. Αβραμόπουλος ως πολιτικό τεστ.
   Το ένταλμα είναι βέβαιο γεγονός. Η ερμηνεία του όμως διαφέρει: το Βήμα αφήνει χώρο στην εκδοχή αιφνιδιασμού, το Powergame το εντάσσει σε κλίμα πίεσης κατά της κυβέρνησης, το Newmoney μεταφέρει ψυχρή στάση Μαξίμου.
2. Σαμαράς ως δεξιός κίνδυνος αλλά και αντικείμενο αποδόμησης.
   Το Βήμα τον παίρνει πιο σοβαρά. Το Powergame τον σαρκάζει. Το Newmoney τον εντοπίζει μέσω Γκελεστάθη και δεξιάς κινητικότητας. Άρα υπάρχει θέμα, αλλά ακόμη όχι συγκροτημένο κόμμα.
3. Τσίπρας ως νέος πόλος που χτυπά ΠΑΣΟΚ.
   Οι αποχωρήσεις, οι τομεάρχες, τα κόκκινα δάνεια και η ανάγκη οικονομικής αξιοπιστίας δείχνουν ότι η ΕΛ.Α.Σ. αντιμετωπίζεται ως πραγματική μεταβλητή.
4. Η ΝΔ περνά σε προεκλογικό mode.
   Κυρανάκης, περιφερειάρχες, υπουργικά κλιμάκια, Πελοπόννησος, Βουλή, πολυνομοσχέδιο, εισοδήματα. Δεν είναι διαχείριση ημέρας. Είναι προεκλογική διάταξη.

3. Πιθανές πηγές και κέντρα εκπομπής

• Κυβερνητικές πηγές: Ισχυρή παρουσία σε Powergame και Newmoney. Η γλώσσα «σταθερότητα έναντι περιπέτειας» είναι κλασικό κεντρικό μήνυμα Μαξίμου.
• Περιβάλλον Αβραμόπουλου: Πιο έντονο στο Βήμα. Η αφήγηση του αιφνιδιασμού και της θεσμικής διαφάνειας μοιάζει να προέρχεται από εκεί.
• Γαλάζιοι βουλευτές: Πιθανή πηγή για την γκρίνια σχετικά με το ασυμβίβαστο ΔΕΕΠ/ΔΗΜΤΟ και την ενίσχυση αυτοδιοικητικών μηχανισμών.
• Αντι-Σαμαρικά νεοδημοκρατικά δίκτυα: Φαίνονται στο Powergame. Η ειρωνεία δεν είναι ουδέτερη, είναι αποδόμηση πριν συγκροτηθεί πλήρως το εγχείρημα.
• Επιχειρηματικά/χρηματοοικονομικά κέντρα: Πολύ έντονα στο Newmoney, ειδικά σε άμυνα, ναυτιλία, private banking, υποδομές και real estate.
• Εσωκομματικές πηγές ΠΑΣΟΚ/Τσίπρα: Η υπόθεση Σκανδάμη και οι τομεάρχες Τσίπρα δείχνουν διαρροές από χώρους που παρακολουθούν τη μετακίνηση στελεχών.

4. Η κρυφή ατζέντα

Η κρυφή ατζέντα είναι η προεκλογική ανασύνταξη πριν ακόμη προκηρυχθούν εκλογές.

Το Μαξίμου θέλει να στήσει το δίλημμα: σταθερότητα ή κατακερματισμός.
Οι φιλοκυβερνητικές στήλες δοκιμάζουν την αποδόμηση δύο απειλών:
Σαμαρά από δεξιά, Τσίπρας από αριστερά/κεντροαριστερά.

Το Βήμα παίζει πιο σύνθετα: δεν λειτουργεί ως καθαρός μεταφορέας κυβερνητικής γραμμής. Ανοίγει και εσωτερικά ζητήματα ΝΔ: Αβραμόπουλος, αυτοδιοικητικοί μηχανισμοί, Σαμαράς. Αυτό το κάνει πιο ενδιαφέρον και λιγότερο προβλέψιμο.

5. Η γραμμή που δημιουργείται

Η γραμμή είναι σταθεροποιητική για Μητσοτάκη, αποδομητική για Σαμαρά και Τσίπρα, προειδοποιητική για ΠΑΣΟΚ και πειθαρχική για τη ΝΔ.

Το φανερό θέμα είναι: Αβραμόπουλος, κόκκινα δάνεια, Σαμαράς, τομεάρχες.
Το πραγματικό μήνυμα είναι: κανείς δεν θα κινηθεί χωρίς κόστος έξω από τον κεντρικό σχεδιασμό.

6. Ποιον θέλουν να επηρεάσουν

• Μέγαρο Μαξίμου: Το Βήμα το πιέζει με Αβραμόπουλο και ασυμβίβαστο. Τα άλλα δύο το στηρίζουν ή μεταφέρουν τη γραμμή του.
• Υπουργούς / βουλευτές ΝΔ: Μήνυμα πειθαρχίας: μπείτε στη μάχη, μην αφήνετε κενά σε Σαμαρά, Τσίπρα, αυτοδιοικητικούς.
• Καραμανλικό χώρο: Το Powergame στέλνει καθαρό μήνυμα: μην ταυτιστείτε με Σαμαρά.
• ΠΑΣΟΚ: Η αφήγηση είναι κακή για Ανδρουλάκη. Παρουσιάζεται ως χώρος που χάνει στελέχη, πιέζεται από Τσίπρα και δεν έχει πειστικό οικονομικό αντίλογο.
• Επιχειρηματικά κέντρα: Newmoney στέλνει μήνυμα ότι η κανονικότητα συνεχίζεται: επενδύσεις, άμυνα, υποδομές, ναυτιλία, τραπεζικά assets.
• Κοινή γνώμη: Το βασικό ψυχολογικό μήνυμα είναι: «Μπορεί να υπάρχουν φθορές, αλλά απέναντι υπάρχει ρίσκο».

7. Πολιτική εκτίμηση

Η σημερινή παραπολιτική ατζέντα δείχνει ότι η χώρα μπαίνει σε προεκλογική προθέρμανση χωρίς επίσημη προκήρυξη. Η ΝΔ δεν φοβάται μόνο την αντιπολίτευση. Φοβάται τη διάχυση δεξιάς δυσαρέσκειας, τη χαλάρωση αυτοδιοικητικών μηχανισμών, τις προσωπικές στρατηγικές πρώην ισχυρών και τη συγκρότηση δεύτερου κεντροαριστερού πόλου από τον Τσίπρα εις βάρος του ΠΑΣΟΚ.

Η υπόθεση Αβραμόπουλου είναι η πιο ευαίσθητη, γιατί ακουμπά τρία επίπεδα: δικαστικό, πολιτικό, εσωκομματικό. Το Μαξίμου θα επιχειρήσει να μην την κάνει δική του υπόθεση. Αλλά αν η διαδικασία τραβήξει, θα γίνει πρόβλημα εικόνας για τη ΝΔ, ειδικά αν ανοίξει θέμα ασυλίας και υποψηφιότητας.

Για τον Σαμαρά, η εκτίμησή μου είναι καθαρή: τον παίρνουν σοβαρά, αλλά τον χτυπούν νωρίς για να μη γίνει σημείο συσπείρωσης. Για τον Τσίπρα, επίσης: τον αντιμετωπίζουν ως απειλή όχι επειδή πείθει όλους, αλλά επειδή μπορεί να απορροφήσει κρίσιμη μάζα από το ΠΑΣΟΚ και να αλλάξει το παιχνίδι της δεύτερης θέσης.

8. Το δια τάυτα

Κρατάμε τρία πράγματα.

• Πρώτον, η υπόθεση Αβραμόπουλου δεν είναι απλώς δικαστική είδηση. Είναι τεστ σχέσεων του Μαξίμου με ένα παλαιό, αυτόνομο, διεθνές στέλεχος της ΝΔ.
• Δεύτερον, η ΝΔ χτίζει από τώρα αφήγημα σταθερότητας απέναντι στον κατακερματισμό. Αυτό θα είναι, όπως φαίνεται, το κεντρικό της εκλογικό όπλο.
• Τρίτον, το πολιτικό σύστημα κινείται προς τριπλή πίεση: δεξιά από Σαμαρά, κεντροαριστερά από Τσίπρα, εσωτερικά από αυτοδιοικητικούς και βουλευτικούς μηχανισμούς.

Η εξέλιξη που μπορεί να προαναγγέλλεται είναι σαφής: πριν από τις εκλογές θα προηγηθεί μάχη ελέγχου των μηχανισμών — στη ΝΔ, στην Κεντροαριστερά και στην αγορά επιρροής. Εκεί θα κριθεί ποιος θα πάει στις κάλπες ως πόλος σταθερότητας και ποιος ως απλός θόρυβος.