Το γαλλικό ερευνητικό πλοίο πραγματοποιεί εργασίες, οι Τούρκοι διαμαρτύρονται και στην Αθήνα κάποιοι ανακάλυψαν ήδη τη νέα εθνική καταστροφή. Όχι επειδή αποδείχθηκε παραχώρηση κυριαρχικών δικαιωμάτων, αλλά επειδή η καταστροφή είναι πολιτικά χρησιμότερη από την πραγματικότητα. Και, οπωσδήποτε, προσφέρεται για εντυπωσιακότερα πρωτοσέλιδα.
Η ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου έγινε ξαφνικά η νέα μάχη του πατριωτισμού. Η «Δημοκρατία» ανακάλυψε «εμπαιγμό», η «Άποψη» κυβερνητική «ομερτά», άλλοι προεξοφλούν διπλωματική συνθηκολόγηση και ο Αντώνης Σαμαράς επιστρατεύει τις «Πρέσπες του Αιγαίου» και τα «νέα Ίμια». Μια ολόκληρη πολιτική μυθολογία επιστρατεύεται για να ερμηνεύσει μια ρηματική διακοίνωση, της οποίας το πλήρες περιεχόμενο δεν έχει ακόμη τεθεί υπό δημόσιο έλεγχο.
Προφανώς η κυβέρνηση οφείλει εξηγήσεις. Η διαφάνεια στις διπλωματικές διαδικασίες, στον βαθμό που επιτρέπεται, είναι υποχρέωση, όχι παραχώρηση. Όμως άλλο η απαίτηση λογοδοσίας και άλλο η βεβαιότητα περί εθνικής μειοδοσίας πριν εξεταστούν τα τεκμήρια.
Το ενδιαφέρον βρίσκεται στους πρωταγωνιστές αυτού του ιδιότυπου πατριωτικού διαγωνισμού. Πολιτικοί που βρίσκονται σε παρατεταμένη ανδρόπαυση αναζητούν τη μεγάλη ιστορική στιγμή που θα τους επαναφέρει στο προσκήνιο. Δεν προτείνουν κατ’ ανάγκην διαφορετική ενεργειακή στρατηγική, ούτε εξηγούν ποιος θα χρηματοδοτήσει το έργο, πώς θα αντιμετωπιστούν οι τεχνικοί κίνδυνοι και ποιο θα είναι το κόστος για τους καταναλωτές.
|
Προσφέρουν κάτι πολιτικά ευκολότερο. Τον εαυτό τους ως αναντικατάστατο θεματοφύλακα του εθνικού συμφέροντος.
Είναι ο μεσσιανισμός της πολιτικής ανδρόπαυσης. Όταν απουσιάζει ένα πειστικό σχέδιο για το αύριο, επιστρατεύεται η δραματοποίηση του χθες. Οι ιστορικοί συμβολισμοί γίνονται υποκατάστατο πολιτικής πρότασης και ο υπαινιγμός εθνικής προδοσίας μετατρέπεται σε διαβατήριο επιστροφής στην επικαιρότητα.
Στο παιχνίδι συμμετέχει πρόθυμα ένα τμήμα των μέσων ενημέρωσης. Η υπερβολή αναπαράγεται, ο τίτλος γίνεται είδηση και η είδηση αποκτά δήθεν αυξημένη αξιοπιστία επειδή επαναλαμβάνεται. Πρόκειται για έναν μηχανισμό πολιτικής και δημοσιογραφικής αυτοτροφοδότησης που επιβραβεύει τον συναγερμό, όχι την έρευνα.
Κι όμως, το πραγματικό ερώτημα είναι πεζό και απαιτητικό. Προχωρά το έργο; Διασφαλίζονται τα ελληνικά δικαιώματα; Υπάρχουν οι αναγκαίες χρηματοδοτικές και επιχειρησιακές προϋποθέσεις;
Αυτά οφείλει να αποδείξει η κυβέρνηση.
Και αυτά οφείλουν να ελέγξουν οι επικριτές της.
Ο πατριωτισμός δεν είναι αποκλειστικό προνόμιο όσων φωνάζουν περισσότερο. Ούτε η εθνική ευθύνη πιστοποιείται από την ένταση μιας καταγγελίας.
Η χώρα χρειάζεται εξωτερική πολιτική με σχέδιο, αποτροπή και διπλωματική αποτελεσματικότητα. Δεν χρειάζεται σωτήρες που περιμένουν μια εθνική αποτυχία για να αποκτήσουν ξανά πολιτικό ακροατήριο. Γιατί ο πιο επικίνδυνος λαϊκισμός είναι εκείνος που μετατρέπει την αγωνία για την πατρίδα σε προσωπική προσδοκία πολιτικής ανάστασης.
