Η χώρα που δεν πείθεται, αλλά δεν αλλάζει – Ανάλυση Δημοσκόπησης GPO 09/09

Η δημοσκόπηση της GPO δεν χαρίζεται σε κανέναν. Στον Κυριάκο Μητσοτάκη δίνει ανάσα, όχι συγχωροχάρτι. Στον Αλέξη Τσίπρα δίνει χώρο, όχι δυναμική εξουσίας. Στον Νίκο Ανδρουλάκη δίνει το χειρότερο δυνατό μήνυμα, ότι μπορείς να παραμένεις στο παιχνίδι και ταυτόχρονα να παύεις να καθορίζεις το παιχνίδι.

Το βασικό εύρημα δεν είναι ότι η Νέα Δημοκρατία παραμένει πρώτη. Είναι ότι μετά τη ΔΕΘ ενισχύεται περισσότερο από τον βασικό της αντίπαλο. Η εικόνα αυτή κόβει τη φόρα σε όσους είχαν επενδύσει στο εύκολο σενάριο της γραμμικής κυβερνητικής φθοράς. Η κυβέρνηση έχει κοινωνική κόπωση απέναντί της, ακρίβεια, πίεση στα εισοδήματα, αμφιθυμία για τις μεταρρυθμίσεις, όμως εξακολουθεί να διαθέτει κάτι που στην πολιτική μετράει περισσότερο από τον ενθουσιασμό, διαθέτει πλεονέκτημα καταλληλότητας.

Κάντε το StrategyOnline.gr προτιμώμενη πηγή στη Google

Ο Μητσοτάκης καταλαβαίνει πολύ καλά το παιχνίδι. Δεν χρειάζεται να αποδείξει ότι η κοινωνία είναι ευτυχισμένη. Χρειάζεται να διατηρήσει την πεποίθηση ότι η εναλλακτική είναι πιο αβέβαιη. Αυτό είναι το πραγματικό κυβερνητικό σχέδιο της περιόδου. Λιγότερο θρίαμβος, περισσότερο έλεγχος ζημιών. Λιγότερο όραμα, περισσότερο σύγκριση. Και όσο η αντιπολίτευση δεν παράγει πειστική προοπτική εξουσίας, αυτή η στρατηγική δουλεύει.

Ο Αλέξης Τσίπρας, από την άλλη, έχει ήδη κερδίσει κάτι πολύ σημαντικό. Επανήλθε ως βασικός συνομιλητής της κοινωνικής δυσαρέσκειας και ως ο εμφανέστερος αντίπαλος της Νέας Δημοκρατίας. Όμως αυτό είναι μόνο το πρώτο μισό της διαδρομής.

Το δεύτερο είναι πολύ δυσκολότερο.

Ο Τσίπρας πρέπει να αποδείξει ότι δεν επιστρέφει απλώς ως ανάμνηση μιας προηγούμενης εποχής, αλλά ως πρόταση μιας επόμενης. Και εδώ οι αριθμοί είναι ψυχροί. Αν ο Μητσοτάκης ανεβαίνει περισσότερο και ο Τσίπρας απλώς κρατά τη δεύτερη θέση, τότε δεν χτίζεται ανατροπή. Χτίζεται ένα νέο, άνισο δίπολο όπου ο ένας κυβερνά και ο άλλος κατοχυρώνει την αντιπολίτευση.

Αυτό είναι και η παγίδα για τον πρώην πρωθυπουργό. Αν μεταφράσει τη δημοσκοπική του επάνοδο ως κοινωνική αποκατάσταση, θα διαβάσει λάθος τη χώρα. Η κοινωνία μπορεί να τον θεωρεί πιο χρήσιμο από άλλους στην αντιπολίτευση, χωρίς να έχει αποφασίσει ότι τον θέλει ξανά στην κυβέρνηση. Η διαφορά είναι τεράστια.

Και εδώ το ΠΑΣΟΚ αρχίζει να αποκτά υπαρξιακό πρόβλημα.

Ο Νίκος Ανδρουλάκης βρίσκεται εγκλωβισμένος στη χειρότερη πολιτική ζώνη, εκεί όπου ένα κόμμα δεν καταρρέει ώστε να προκαλέσει συναγερμό, αλλά δεν ανεβαίνει και αρκετά ώστε να προκαλεί προσδοκία. Υπάρχει, παρεμβαίνει, καταθέτει προτάσεις, αλλά δεν ορίζει την ατζέντα.

Στην πολιτική, όμως, όποιος δεν ορίζει τη σύγκρουση, αργά ή γρήγορα γίνεται μέρος του φόντου.

Το ΠΑΣΟΚ μπορεί να έχει πρόγραμμα, στελέχη και θεσμική σοβαρότητα. Το πρόβλημα είναι ότι αυτά δεν έχουν μετατραπεί σε πολιτική έλξη. Και όταν οι ψηφοφόροι αρχίζουν να σκέφτονται με όρους «ποιος μπορεί πράγματι να νικήσει τον Μητσοτάκη», η θεωρητική αξιοπιστία δεν αρκεί.

Η μεγάλη πτώση της Καρυστιανού συμπληρώνει την εικόνα. Η διαμαρτυρία είναι δυνατή, αλλά άστεγη. Δεν έχει μόνιμη διεύθυνση. Δεν ανήκει ούτε στον Τσίπρα ούτε στο ΠΑΣΟΚ ούτε σε κάποιο νέο αντισυστημικό φορέα. Περιφέρεται ανάμεσα σε αποχή, θυμό και εναλλακτικές επιλογές.

Αυτό είναι το πραγματικό απόθεμα ισχύος των επόμενων μηνών.

Ο Μητσοτάκης προσπαθεί να το φοβίσει απέναντι στην αβεβαιότητα. Ο Τσίπρας προσπαθεί να το πείσει ότι μπορεί να αποκτήσει ξανά κυβερνητική μορφή. Ο Ανδρουλάκης προσπαθεί να το πείσει ότι υπάρχει ακόμη λόγος να τον περιμένει.

Προς το παρόν, μόνο ο πρώτος έχει σαφές πλεονέκτημα.

Η Νέα Δημοκρατία παίρνει ανάσα. Ο Τσίπρας παίρνει θέση. Το ΠΑΣΟΚ χάνει χρόνο.

Και στην πολιτική, ο χαμένος χρόνος είναι συχνά πιο επικίνδυνος από τη χαμένη μονάδα.