Habemus (υποψήφιο) πρωθυπουργό συγκυβέρνησης;

Υπάρχουν πολιτικά σενάρια που ακούγονται υπερβολικά την ημέρα που διατυπώνονται, και αυτονόητα τη μέρα που συμβαίνουν. Το ενδεχόμενο ενός Κυριάκου Πιερρακάκη ως πρωθυπουργού μεταβατικής κυβέρνησης ΝΔ–ΠΑΣΟΚ, μετά από εκλογές χωρίς αυτοδυναμία το 2027, ανήκει ακριβώς σε αυτή την κατηγορία.

Ας το πούμε καθαρά: δεν πρόκειται για ίντριγκα παρασκηνίου. Πρόκειται για δομική ανάγνωση της πολιτικής τροχιάς ενός προσώπου, και των αναγκών του συστήματος.

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης προέρχεται πολιτισμικά και ιδεολογικά από τον χώρο του εκσυγχρονιστικού ΠΑΣΟΚ. Όχι του συνθήματος, αλλά της διακυβέρνησης. Του κράτους ως μηχανισμού. Του «get the job done». Αυτή η καταγωγή δεν τον βαραίνει, τον εξηγεί. Και εξηγεί και γιατί έγινε αποδεκτός, όχι απλώς ανεκτός, από τη Νέα Δημοκρατία.

Η ΝΔ του Μητσοτάκη δεν ενσωμάτωσε τον Πιερρακάκη ως «άλλο». Τον ενσωμάτωσε ως αναγκαίο. Ως κρίκο που συνδέει τεχνοκρατία, μεταρρύθμιση και πολιτική νομιμοποίηση. Από το ψηφιακό κράτος μέχρι τον Προϋπολογισμό και τώρα το Eurogroup, ο Πιερρακάκης δεν εμφανίζεται ως κομματικός παίκτης. Εμφανίζεται ως θεσμικός φορέας κανονικότητας.

Και εδώ αλλάζει το παιχνίδι.

Η Προεδρία του Eurogroup δεν του προσθέτει απλώς διεθνή λάμψη. Του προσθέτει κάτι πολύ πιο επικίνδυνο για τα κόμματα και πολύ πιο χρήσιμο για το σύστημα: πολιτική αυτονομία χωρίς ρήξη. Δεν χρειάζεται να αμφισβητήσει κανέναν. Δεν χρειάζεται να συγκρουστεί. Αρκεί να υπάρχει.

Σε μια Ελλάδα που έχει πάθει αλλεργία στις μεγάλες υποσχέσεις αλλά εξακολουθεί να φοβάται την ακυβερνησία, ένα τέτοιο πρόσωπο λειτουργεί ως γέφυρα. Και οι γέφυρες δεν φωνάζουν, απλώς τις περνάς όταν δεν έχεις άλλη επιλογή.

Αν το 2027 η ΝΔ είναι πρώτη αλλά χωρίς αυτοδυναμία, το πρόβλημα δεν θα είναι ιδεολογικό. Θα είναι θεσμικό: ποιος μπορεί να εγγυηθεί συνέχεια χωρίς να πυροδοτήσει εμφύλιο στο πολιτικό σύστημα; Ποιος δεν θα εκληφθεί ως κομματικό λάφυρο; Ποιος δεν θα τρομάξει αγορές, Βρυξέλλες και μεσαία τάξη;

Εδώ το ΠΑΣΟΚ έχει το δικό του αδιέξοδο. Δεν μπορεί εύκολα να στηρίξει Μητσοτάκη. Αλλά μπορεί να στηρίξει μια λύση ευθύνης. Και ο Πιερρακάκης είναι ακριβώς αυτό: ΠΑΣΟΚ χωρίς ΠΑΣΟΚ, ΝΔ χωρίς ΝΔ, Ευρώπη χωρίς εθνικό στόμφο.

Όχι χαρισματικός. Όχι λαϊκός. Αλλά αξιόπιστος. Και στην εποχή που μπαίνουμε, αυτό αρκεί για να κυβερνήσεις, έστω μεταβατικά.

Δεν είναι τυχαίο ότι δεν τον αμφισβητούν με ένταση. Δεν είναι τυχαίο ότι δεν σηκώνει αντισυσπειρώσεις. Δεν είναι τυχαίο ότι τον αντιμετωπίζουν περισσότερο ως θεσμό παρά ως πολιτικό αντίπαλο. Αυτά δεν είναι αρετές. Είναι ενδείξεις ρόλου.

Το ερώτημα δεν είναι αν «το θέλει». Το ερώτημα είναι αν, όταν έρθει η ώρα, το σύστημα θα τον χρειαστεί.

Και η ιστορία της Μεταπολίτευσης δείχνει ότι οι μεταβατικοί πρωθυπουργοί δεν αναδεικνύονται επειδή το επιδιώκουν. Αναδεικνύονται επειδή κανείς άλλος δεν μπορεί.

Habemus πρωθυπουργό συγκυβέρνησης;
Όχι ακόμα.

Αλλά για πρώτη φορά εδώ και χρόνια, το ερώτημα δεν ακούγεται αστείο.

Ο προϋπολογισμός ως αφήγημα ωριμότητας (και ως πολιτική ασπίδα)

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης δεν μίλησε στη Βουλή απλώς ως Υπουργός Οικονομικών. Μίλησε ως φορέας μιας νέας πολιτικής ταυτότητας: αυτής του τεχνοκράτη που μεταφράζει την επιτυχία σε κανονικότητα και την κανονικότητα σε πολιτική ηγεμονία. Ο Προϋπολογισμός του 2026, όπως τον παρουσίασε, δεν είναι εργαλείο· είναι αφήγημα. Και μάλιστα αφήγημα «ωριμότητας».

Η λέξη-κλειδί δεν είναι η ανάπτυξη. Είναι η ευθύνη. Όχι η κοινωνική, αλλά η γενεακή. Ο Πιερρακάκης επαναφέρει μεθοδικά το δίλημμα: όχι «λιτότητα ή παροχές», αλλά «χτίζουμε ή ξαναγκρεμίζουμε». Δεν απαντά στην αντιπολίτευση με ιδεολογικούς όρους, την απονομιμοποιεί με λογιστικούς. Τους ζητά κοστολόγηση. Και ξέρει ότι δεν την έχουν.

Το ρητορικό εύρημα είναι σαφές: η Ελλάδα δεν είναι πια χώρα ανάγκης, είναι χώρα επιλογής. Δεν κυβερνάται από το φόβο της κρίσης, αλλά από το άγχος της συνέχειας. Αυτό είναι πολιτικά έξυπνο και επικίνδυνα ισχυρό. Γιατί όποιος διαφωνεί, δεν εμφανίζεται ως εναλλακτικός, εμφανίζεται ως ανεύθυνος.

Ο Υπουργός στήνει μια οικονομία «χωρίς δράμα». Αριθμοί, πλεονάσματα, αποκλιμάκωση χρέους, επενδύσεις, Euronext, Ταμείο Ανάκαμψης ως μεταρρυθμιστικό εργαλείο και όχι ως επιδότηση. Όλα μπαίνουν σε μια γραμμική αφήγηση: η χώρα έμαθε. Κι εδώ βρίσκεται η πρώτη πολιτική παγίδα.

Διότι η επίκληση της ωρίμανσης προϋποθέτει ότι το παρελθόν έχει κλείσει. Ότι οι ανισότητες, το στεγαστικό, η παραγωγική κόπωση, η χαμηλή παραγωγικότητα, είναι «γνωστά προβλήματα υπό διαχείριση». Ο Πιερρακάκης τα αναφέρει, αλλά τα ακουμπά ακροθιγώς. Όχι από άγνοια. Από επιλογή.

Η ομιλία του δεν είναι κοινωνική. Είναι θεσμική. Η κοινωνία εμφανίζεται ως αποδέκτης, όχι ως υποκείμενο. Οι άνθρωποι υπάρχουν πίσω από τους αριθμούς, αλλά οι αριθμοί προηγούνται. Αυτό δεν είναι νεοφιλελευθερισμός, είναι μεταμνημονιακός ρεαλισμός. Και λειτουργεί.

Η αντιπολίτευση, ειδικά ο Ανδρουλάκης, εγκλωβίζεται ακριβώς εδώ. Όταν μιλά για ιδιωτικό χρέος «που πνίγει τον τόπο», ο Πιερρακάκης απαντά με ποσοστά ΑΕΠ και NPLs. Δεν αρνείται το πρόβλημα· το σχετικοποιεί. Και έτσι το αφαιρεί από το πεδίο της πολιτικής σύγκρουσης και το μεταφέρει στο πεδίο της τεχνικής διαχείρισης.

Η πιο καθαρή στιγμή της ομιλίας είναι η αποδόμηση του «λεφτά υπάρχουν». Όχι ως σύνθημα, αλλά ως νοοτροπία. «Τα χρήματα δεν υπάρχουν, γεννώνται», λέει. Πρόκειται για φράση-κλειδί. Η ανάπτυξη παρουσιάζεται ως προϊόν μεταρρυθμίσεων, όχι αναδιανομής. Άρα, όποιος ζητά παροχές χωρίς μεταρρυθμίσεις, ζητά ουσιαστικά επιστροφή στο παρελθόν.

Εδώ ο Πιερρακάκης δεν μιλά μόνο ως υπουργός αυτής της κυβέρνησης. Μιλά ως εγγυητής του μετά. Ως πολιτικός που απευθύνεται σε αγορές, Βρυξέλλες και μεσαία τάξη ταυτόχρονα. Η αναφορά στην πρόωρη αποπληρωμή χρέους δεν είναι οικονομική λεπτομέρεια. Είναι πολιτικό μήνυμα: «δεν θα πληρώσουν τα παιδιά μας».

Και όμως, εκεί ακριβώς υπάρχει το ρήγμα. Γιατί η γενιά που επικαλείται δεν ακούγεται. Οι νέοι εμφανίζονται ως ωφελούμενοι φορολογικά, όχι ως παραγωγικοί συνδιαμορφωτές. Το δημογραφικό αναφέρεται, αλλά δεν συνδέεται με εργασία, στέγη, ποιότητα ζωής. Είναι η σιωπή ενός αφηγήματος που ποντάρει στη σταθερότητα, όχι στη ρήξη.

Συμπέρασμα; Ο Πιερρακάκης κερδίζει τη μάχη της αξιοπιστίας. Καθαρά. Αλλά δεν δίνει μάχη πολιτικής έμπνευσης. Δεν υπόσχεται όραμα, υπόσχεται διάρκεια. Και αυτό, στη φάση που βρίσκεται η χώρα, είναι αρκετό για να κερδίσεις τον προϋπολογισμό. Όχι όμως απαραίτητα την επόμενη μεγάλη πολιτική σύγκρουση.

Γιατί η ωριμότητα είναι ισχυρό αφήγημα,μέχρι τη στιγμή που η κοινωνία ζητήσει ξανά νόημα και όχι μόνο ισορροπία.

Διαβάστε ακόμα

Σταθερότητα à la carte για να «μη συμβεί τίποτα» – Επισκόπηση Τύπου 17/12

Μισές αλήθειες με σωστό timing – Dark Room, ΒΗΜΑτοδότης, Big Mouth 17/12

Μητσοτάκης vs Ανδρουλάκη: Δύο Ελλάδες στον ίδιο προϋπολογισμό

Ομιλία Μητσοτάκη: Σταθερότητα με θέα την ακρίβεια

Η χώρα σε λειτουργία «συμψηφισμού» – Επισκόπηση Τύπου 16/12

Η επικαιρότητα σε δοκιμαστική εκδοχή – Dark Room, ΒΗΜΑτοδότης, Big Mouth 16/12

Η γοητεία της ισχύος και το φύλο της διπλωματίας – Kimberly Guilfoyle στο Grace